اعدام مهدی فرید با حکم حکومتی که قطعا قتل عمد است با اینکه اطلاعات پراکنده از زندگی و پرسشهای بیپاسخ از این شخص اعدام شده وجود دارد.
مهدی فرید پس از حدود سه سال حبس، دوم اردیبهشت ۱۴۰۵ اعدام شد. بر اساس روایت رسمی جمهوری اسلامی، او به «افساد فیالارض» از طریق جاسوسی برای اسرائیل متهم شده بود. در روایت رسمی، اطلاعات هویتی چندانی درباره مهدی فرید منتشر نشده و تنها گفته شده است که نام پدرش امانالله بوده و خود او در «بخش پدافند غیرعامل یک سازمان حساس» مشغول به کار بوده است.
بر اساس گزارش سازمان حقوق بشر ایران، مهدی فرید حدود ۴۸ سال داشت، اهل اراک بود و در ۱۰ خرداد ۱۴۰۲، «در حالی که در سازمان انرژی اتمی ایران مشغول به کار بود»، بازداشت شد. با این حال، ارگان خبری مجموعه فعالان حقوق بشر در ایران (هرانا) گزارش داده است که مهدی فرید حدود ۵۵ سال داشت و در زمستان ۱۴۰۱ بازداشت شده بود. بر اساس گزارشها، مهدی فرید متاهل بوده است. اما اطلاعاتی درباره اینکه آیا او فرزندی داشته است یا خیر، در دسترس نیست.
سازمان حقوق بشر ایران بر اساس منابع مطلع خود همچنین گفته است که مهدی فرید ابتدا در شعبه ۲۶ دادگاه انقلاب تهران به ۱۰ سال حبس محکوم شد. اما در پی اعاده دادرسی، پس از محاکمه در ۶ مرداد ۱۴۰۴ در شعبه ۲۳ دادگاه انقلاب تهران به اعدام محکوم شد.
این سازمان پیشتر در گزارشی درباره اعدامها در سال ۲۰۲۵، گفته بود که در برخی از پروندههای مرتبط با اتهام جاسوسی، متهمان در ابتدا با اتهام جاسوسی بازداشت نشده بودند، بلکه تحت فشار و شکنجه مجبور به ارائه اعترافاتی علیه خود شدند که بعدها مبنای صدور احکام علیه آنان قرار گرفت.
سازمان حقوق بشر ایران در گزارشی درباره اعدامهای ششماهه نخست سال میلادی ۲۰۲۶، که اعدام مهدی فرید نیز در همین بازه زمانی انجام شده است، اعلام کرده که در این دوره «دستکم ۳۷۰ نفر اعدام شدند که از میان آنان، ۱۲ نفر با اتهام جاسوسی یا همکاری با دولتهای خارجی اعدام شدند.»
در گزارشهای رسمی، اطلاعاتی درباره محل اجرای حکم اعدام مهدی فرید منتشر نشده است. با این حال، او سال گذشته از زندان اوین به زندان قزلحصار کرج منتقل شده بود و احتمال دارد حکم اعدامش در همان زندان اجرا شده باشد.
پایگاه اطلاعات بازداشتشدگان ایران در گزارشی درباره سرنوشت پیکر اعدامشدگان اخیر اعلام کرده است که بر اساس اطلاعات موجود، در ۱۰ پرونده، از جمله پرونده مهدی فرید، پس از اجرای حکم هیچ اطلاعات معتبری درباره وضعیت پیکر، تحویل آن به خانواده، محل دفن یا برگزاری مراسم منتشر نشده است. بنابراین، مشخص نیست پیکر او به خانواده تحویل داده شده یا خیر و در صورت تحویل، در چه شرایطی و در کجا به خاک سپرده شده است.
روایت رسمی، آنچه میگوید و آنچه ناگفته میگذارد
خبرگزاری میزان، وابسته به قوه قضاییه جمهوری اسلامی، در گزارشی درباره اعدام مهدی فرید، او را با عنوان «مسئول بخش مدیریت کمیته پدافند غیرعامل یکی از سازمانهای حساس کشور» معرفی کرد و مدعی شد که او «از طریق فضای مجازی» با سرویس اطلاعاتی اسرائیل، که این خبرگزاری از آن با عنوان «سرویس تروریستی-جاسوسی» یاد کرده، ارتباط برقرار کرده است.
بر اساس ادعای جمهوری اسلامی، ارتباط مهدی فرید با موساد در چند مرحله انجام شده است، «ارائه اطلاعات برای اثبات خود نزد سرویس» و «ارائه اطلاعات در راستای نیازمندیهای افسر و عملیاتهای ویژه فنی».
قوه قضاییه همچنین مدعی شده است که «در جریان عملیاتهای ویژه فنی، فرید با راهنمایی و دستور افسران موساد اقدام به تلاش جهت آلودهسازی شبکه داخلی معاونت پدافند غیرعامل سازمان حساس کرده است.»
اگرچه در گزارش خبرگزاری میزان تاکید شده است که مهدی فرید «از سوی سربازان گمنام امام زمان» بازداشت شده است؛ عنوانی که در ادبیات رسمی جمهوری اسلامی برای ماموران اطلاعاتی امنیتی حکومت به کار میرود، برخی گزارشهای حقوق بشری روایت دیگری ارائه میکنند. بر اساس این گزارشها، مهدی فرید «بهصورت داوطلبانه به حراست سازمان انرژی اتمی مراجعه کرده بود». آموزشکده توانا نیز در گزارشی که پاییز ۱۴۰۴ منتشر کرد، به نقل از منابع آگاه نوشت که «در تمام مراحل بازجویی و دادرسی، تاکید مهدی فرید بر خودمعرف بودن نادیده گرفته شده است.»
در گزارش رسمی جمهوری اسلامی به حضور وکیل و تشریح جرم «با صراحت» از سوی مهدی فرید اشاره شده است. با این حال، مشخص نیست وکیل او چه کسی بوده، چه دفاعی از او انجام داده و اظهارات منتسب به مهدی فرید در چه شرایطی بیان یا ثبت شده است.
مهدی فرید در نهایت به اتهام آنچه جمهوری اسلامی «همکاری اطلاعاتی و جاسوسی» به نفع اسرائیل خوانده است، با حکم «افساد فیالارض» به اعدام محکوم و این حکم درباره او اجرا شد.
پیش از اجرای حکم، گروهی از زندانیان سیاسی زن در زندان اوین در نامهای هشدار داده بودند که خطر اجرای حکم اعدام بسیار جدی است و سکوت در برابر چنین شرایطی را «غیرمسئولانه» دانسته بودند. آنها همچنین نوشته بودند که حکومت در مواجهه با بحرانها روزبهروز ناتوانتر شده و تلاش برای نمایش اقتدار «بیش از پیش بیاعتبار» میشود.
اگرچه به نظر میرسد که حکم اعدام مهدی فرید در زندان قزلحصار در استان البرز به اجرا درآمده باشد، در گزارش میزان، اطلاعات تکمیلیای درباره بازداشتیهای استان قم آمده است. در این گزارش آمده است که «تا کنون ۱۹ حکم در استان قم به دلیل همکاری متهمان با دشمن صادر شده است». بر اساس این گزارش، این متهمان، که اسامی آنها ذکر نشده است، به ۴ تا ۱۳ سال زندان و پرداخت جزای نقدی محکوم شدهاند.
با سپاس از عزیزان حقوقدان حامی جنبش رهایی بخش لر برای درج در سایت www.lorabad.com